Internet XXI wieku jest skarbnicą wiedzy, w której można znaleźć odpowiedź na większość pytań, ale ma też swoją drugą, ciemną stronę. Patologie internetu są w stanie dotknąć każdego, lecz najwięcej szkód mogą wyrządzić w psychice dzieci i młodzieży. Warto wiedzieć, co oznaczają pojęcia m.in.: seksting, hejt i patotreści oraz jak im przeciwdziałać, a w razie zagrożenia, jak pomóc małoletnim internautom.

Zobacz, co należy zrobić, aby dziecko było bezpieczne w sieci:

  • rozważ zainstalowanie oprogramowania do kontroli rodzicielskiej,
  • nie pozostawiaj dziecka samego w sieci – pokaż mu dobre strony Internetu, pokaż jak może rozwijać swoje pasje, ale ostrzeż je także o zagrożeniach, które mogą z niego płynąć,
  • jeśli masz wątpliwości dotyczące treści w sieci, możesz je zgłosić wyspecjalizowanym komórkom do walki z cyberprzestępczością, znajdującym się w komendach wojewódzkich Policji.

Najczęstsze zagrożenia:

  • hejt
    Często wystawianie złych, wręcz kompromitujących komentarzy to rozrywka dla młodego internauty. Niestety, hejt w sieci w skrajnych przypadkach może doprowadzić młodego człowieka do zaniżonej oceny, depresji, a nawet samobójstwa,
     
  • uwodzenie w Internecie (child grooming)
    Działania podejmowane przez osoby w sieci w celu zaprzyjaźnienia się i nawiązania więzi emocjonalnej z dzieckiem, tak aby w późniejszym czasie zmniejszyć jego opory przed kontaktem w świecie rzeczywistym, który w efekcie może doprowadzić do seksualnego wykorzystania,
     
  • materiały epatujące przemocą
    W Internecie można znaleźć filmy lub zdjęcia zawierające przemoc, lub nawołujące do nienawiści. Młodzi ludzie mogą brać przykład z takich informacji i przenosić je do świata realnego,
     
  • uzależnienie od Internetu
    Gdy dziecko zbyt długo korzysta z Internetu, a pozbawienie go dostępu do sieci powoduje złość i rozdrażnienie, może być to pierwsza oznaka uzależnienia. Warto wówczas nawiązać kontakt ze specjalistą, zanim straci się kontakt z dzieckiem,
     
  • kontakt z internetowymi oszustami
    W sieci Internet pojawiają się różnego rodzaju ogłoszenia, część z nich to, niestety, próba oszustwa. Pamiętaj, aby przed zakupem rzeczy lub usług w sieci dokładnie zweryfikować sprzedawcę. Przy zakupie droższych rzeczy warto dołożyć parę złotych i dokonać zakupu za pobraniem. Wówczas przy odbiorze towaru, jeszcze przy dostawcy możesz otworzyć paczkę i sprawdzić, czy towar jest zgodny z zamówieniem. Jeżeli tak nie jest, masz prawo odmówić jego przyjęcia.
  • Seksting

    Termin powstał z połączenia angielskich słów „sex” i „texting” i oznacza przesyłanie pomiędzy użytkownikami telefonów komórkowych treści o charakterze seksualnym. Dla grupy dzieci i młodzieży stanowi największe zagrożenie - materiały wysłane w prywatnych kontaktach mogą bowiem zastać upublicznione. Prezentowane na nich osoby stają się celem ataku i niejednokrotnie już zmuszały rodziców do przeniesienia dziecka do innej szkoły. Na świecie są przypadki popełnianych przez uczniów samobójstw z powodu tego, że do sieci trafiły ich nagie zdjęcia. Czy jest się przed tym jak bronić? Najlepszy i jedyny sposób – nie wykonywać sobie nagich fotografii i nie wysyłać do chłopaka lub dziewczyny. Kiedyś szkolny lub wakacyjny związek dwojga ludzi może się rozpaść i były chłopak, lub była dziewczyna, w akcie zemsty, może upublicznić nagie zdjęcia partnera lub partnerki. Przesłanie materiałów seksualnych często okazuje się też być aktywnością wymuszoną. Towarzyszy jej nękanie, prześladowanie i inne formy rówieśniczej przemocy. Często też do sekstingu wykorzystywana jest aplikacja Snapchat – umożliwia ona przesłanie zdjęć i krótkich filmów, które będą widoczne na telefonie odbiorcy jedynie przez 10 sekund. Przeświadczenie, że materiał zniknie bezpowrotnie, ośmiela nadawcę. Tymczasem w sieci można znaleźć coraz więcej narzędzi do odzyskania materiałów ze Snapchata. Jeszcze raz warto powtórzyć, najlepszą obroną przed sekstingiem jest niewysyłanie nagich zdjęć.

    Seksting a prawo

    Art. 202.
    § 3. Kto w celu rozpowszechniania produkuje, utrwala lub sprowadza, przechowuje lub posiada albo rozpowszechnia, lub publicznie prezentuje treści pornograficzne z udziałem małoletniego […], podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
    § 4. Kto utrwala treści pornograficzne z udziałem małoletniego poniżej lat 15, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

    W świetle obowiązujących przepisów bez znaczenia jest zatem zgoda osoby małoletniej na utrwalenie jej nagiego wizerunku. Czynem karalnym jest już samo utrwalanie, posiadanie, czy rozpowszechnianie treści pornograficznych. Jeśli uzyskanie takich treści odbyło się za pomocą przemocy, groźby, sprawca czyny odpowie dodatkowo z art. 119. kk. Oprócz przepisów karnych, istnieje również droga cywilna dochodzenia swoich roszczeń przez osobę poszkodowaną w wyniku sekstingu (odszkodowanie, zadośćuczynienie).

     

    Rodzicu, pamiętaj!

  • Przestrzeż dziecko przed publikowaniem lub przesyłaniem komukolwiek zdjęć o charakterze seksualnym. Naucz je asertywności w kontaktach z rówieśnikami, nalegającymi na przesłanie materiałów o charakterze erotycznym i zwróć jego uwagę na możliwe konsekwencje takich działań.
  • Rozmawiaj z dzieckiem o seksualności i naucz je szacunku do swojego ciała. Przestrzeż je przed dowodami miłości wysyłanymi w postaci elektronicznych materiałów o charakterze seksualnym.
  • Naucz dziecko zabezpieczenia dostępu do prywatnych zasobów cyfrowych. Zwróć jego uwagę na konieczność konfiguracji ustawień prywatności w serwisach społecznościowych, możliwość ograniczenia dostępu do prywatnych zdjęć i filmów wybranym osobom oraz zabezpieczenia telefonu lub innych urządzeń mobilnych hasłem dostępu.
  • Naucz dziecko dystansu do trendów związanych z erotycznym prezentowaniem się w sieci.
  • Poinformuj dziecko, że zawsze może liczyć na twoje zrozumienie i pomoc w sytuacji różnych problemów. Przekaż dziecku numer telefonu zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111. Jeśli będzie się wstydzić, porozmawiać z Tobą o jakimś problemie, tam uzyska pomoc specjalisty, zupełnie anonimowo.